Mframa mu efĩ yɛ afe biara haw wɔ Delhi ne India atifi fam mmeae pii.
Delhi reko atifi mframa a enyɛ fɛ no ho prako bio bere a awɔwbere afi ase a ɛde mframa a enyɛ fɛ a wɔahyɛ da ahu wɔ India ahenkuro no mu.
Kuropɔn no mframa mu ahotew nsusuwii (AQI) - a ɛsusuw PM2.5, nneɛma nketenkete a ebetumi asiw ahomegumfa ano - atra 300, akɔ "bɔne kɛse" kuw no mu na ɛde akɔmfobɔ aba apɔwmudenfo ɔpepe pii fam.
Sɛ wohome mframa a aporɔw saa mmere tenten mu a, ebetumi de ɔhome ho haw aba na ayarɛ a ɛwɔ hɔ dedaw no akɔ so, na mmofra ne mmasɛm ntease wɔ ahokyere kɛse mu.
Tumidifoɔ no ayɛ biribi de ama GRAP (Graded Response Action Plan) Stage II no abɛyɛ adwuma, na wɔde nhyehyɛeɛ aba sɛ wɔde bɛsiw mfuturo, kaa afiri mframa ne nneɛma foforɔ a ɛma mframa mu yɛ fĩ no ano.
GRAP yɛ nkɛtɛnkɛte nhyehyɛe bi a ɛyɛ den kɔ so bere a nwunwuram dodow rekɔ soro. Ahyɛde foforo no a wɔayɛ no bi ne akwan a wɔbɛhohoro ho den so, afiri a wɔde kar gyina wɔ hɔ no bo a wɔama akɔ soro sɛnea ɛbɛma nnipa anka wɔn ankasa kar, ne ɔmanfo akwantu a wɔama akɔ soro. Delhi Metro de keteke akwantu 20 a wɔaka ho wɔ nnawɔtwe nnafua no mu, bere a wɔahyɛ atumfoɔ sɛ wɔnkyɛ bere a wɔbue aban afiase mu nnwuma de aboa akwan a wɔahyɛ ma so.
Mpaninfoɔ no kaa sɛ wɔde nkɔsoɔ no baae bere a nkɔmhyɛ kyerɛɛ sɛ mframa no mu fann bɛkɔ so ayɛ bɔne kɛse wɔ nna a ɛreba yi mu.
Delhi ne India atifi fam mmeae a ɛbɛn no di apere ne mframa a ɛyɛ hu wɔ awɔw bere biara mu, titiriw wɔ Diwali bere a ɛyɛ India afahyɛ akɛse no mu baako a aka nna kakraa bi na adu no.
Wɔde nkanea, akanea ne ogya a ɛpae di afahyɛ no, a ɛtaa ma kurow no mu mframa tebea a enye no kɔ fam kɛse bere a ɛgyaa mununkum nketenkete ne mframa a ɛhaw nnipa guu wim no.
Afe biara efĩ a ɛba no fi nneɛma pii mmom na ɛde ba, a emu bi ne kaa wusiw, adwumayɛbea mu wusiw, atɔyerɛ a ɛreba fam, mframa a ɛbɔ brɛoo, ne nnɔbae ntetea a wɔhyew wɔ amantam a ɛbɛn ho no.
Nkekawura a aba ntɛm ntɛm yi di Ɔbɛnem bosome a ɛho tew yiye akyi, bere a Delhi kyerɛɛ AQI a ɛba fam koraa wɔ bosome no mu wɔ mfe awotwe ntam.
Abenfo de mberɛ a nneɛma no asɛe ntɛm no ato mframa a ɛredwo, mframa a ɛrekɔ brɛoo ne mfudeɛ ase a wɔrehyeɛ a ɛredɔɔso wɔ amansin a ɛbɛn Punjab ne Haryana mu no so.
Ahum bi a aba nkyɛe no de osu ne mframa a ano yɛ den aba, na ɛboaa ma mframa no ho tew. Nanso bere a wim tebea no yɛɛ dinn no, mframa a efi atifi-atɔe fam no san bae, na ɛde wusiw a efi mfuw a ɛrehyew mu reba ahenkurow no mu.
India fĩeɛ ho hwɛfoɔ no bu AQI nkanee a ɛwɔ 301 ne 400 ntam sɛ "ɛnyɛ koraa", na biribiara a ɛboro 400 no yɛbu no sɛ "emu yɛ den". Wukuda anɔpa no, Delhi AQI no si 377.
Index no fa nneɛma a ɛma mframa yɛ fĩ no awotwe a ɛkyɛn so no bi di dwuma, a PM2.5 ka ho - nneɛma nketenkete bɛyɛ mpɛn 30 a esua sen onipa tinwi a ɛbɛtumi akɔ ahomegya mu kɔ akyiri.
Firecrackers a wɔtoto no wɔ Diwali afahyɛ bere mu no gyaa nneɛma nketenkete ne gas kɔ mframa mu, na ɛde kaa efĩ a ɛwɔ hɔ dedaw no ho.
Esiane sɛ Diwali aka nna kakra na wadu nti, nhyɛsoɔ wɔ hɔ sɛ ogya aprɛmo bɛma fĩ a ɛwɔ mframa mu no akɔ soro koraa.
Afe a etwaa mu no, Delhi nyanee bɔɔ wiem a aduhuam bɔne ahyɛ mu wɔ afahyɛ no akyi anɔpa no, ɛmfa ho sɛ asɛnnibea no hyɛɛ sɛ wɔmfa atuduru a ɛnsɛe nneɛma pii nni dwuma.
Tumidifoɔ no de ahyɛdeɛ ahorow asisi so wɔ firecrackers ho mfeɛ a atwam no mu, a nea ɛka ho ne sɛ wɔabra ne yɛ, ne tɔn, ne ne mu adwumayɛ koraa, nanso sɛ wɔbɛma adi dwuma no ayɛ den.
Dwoada no, India Nkonimdifoɔ Asɛnnibea maa kwan ma wɔyɛ, tɔn, na wɔde ahyewa anamɔnsu a wɔawie di dwuma wɔ Delhi ne mmeaeɛ a ɛbɛn hɔ no mmerɛ tiawa bi.
Ɛkaa sɛ wɔtumi tɔ apaa no nko ara wɔ anɔpa nnɔnsia ne nnɔnson ntam (00:30-01:30 GMT) ne anwummerɛ nnɔn aduonu ne aduonu-abien ntam (14:30-16:30 GMT) wɔ November 7 ne 8, wɔ Diwali nnawɔtwe awiei no mu.
Asɛnniiɛ no nso brɛɛ ogya-aprɛntwie a wɔde di dwuma wɔ ayaresabea, obibini ɛfie, sukuu ne beaeɛ foforɔ a wɔayɛ no komm beaeɛ a ɛbɛn wɔ anammɔn 300 mu no.
Green firecrackers de nnuru a wɔasesa mu formulation na wɔayɛ sɛnea ɛbɛma wɔayi wim porɔwee kakra sen fireworks a wɔtaa de di dwuma no. Ɛsɛ sɛ wɔde QR codes a ɛbɛma atɔfo ne tumidifo tumi hwɛ wɔn a wɔyɛe ne adansedi ho nsɛm no si so.
Nanso hwɛ sɛ wɔbɛtɔn firecrackers a wɔapene so nkutoo no da so yɛ asɛnnennen kɛse.
Wɔ ne mmara foforo a etwa toɔ no mu no, Atemmudea Kɛse no gyee tom sɛ wɔakɔ so atɔn aftoseɛ a wɔde yɛ adwuma daa sɛ nea ɛyɛ green mu nneɛma, mpo bere a wɔabra ne nyinaa koraa no.
Mpo Mumbai, a ɛyɛ India sika dwumadibea titiriw no, akyerɛw efĩ a aboro so paa wɔ nna bi a atwam yi mu
Wɔahyɛ polisifoɔ sɛ wɔntwa mmeaeɛ a wɔatu sɛ wɔntɔn adeɛ mu nhwɛ, wɔnhwɛ QR-code ahorow bi a wɔnfa nkwan so na wɔnfa atopae a ɛtia mmara no.
Wɔ mmerɛ a efĩ no ano yɛ den paa no mu no, Delhi mpanyimfoɔ nso de nhyehyɛeɛ bi te sɛ sukuukɔ a wɔfra nneɛma mmienu, adwumayɛ a wɔyɛ firi fie, ne hyɛ a wɔyɛ ma nnwuma bi aba.
Ɔhaw no nkɔ ahenkuro no nkutoo mu. Mumbai, India sika ho adwumayɛbea titiriw, nso akyerɛw efĩ a aboro so bebree wɔ ɔsram a atwam no mu, ɛmfa ho sɛ mframa a efi po ano a ɛtaa boa ma efĩ no bɔ hwete no.
Ɔbɛnem da a ɛto so 24, Mumbai AQI no aduru 322, a ɛma ɛkɔ "bɔne yiye" kuw no mu. Wɔde nkɔsoɔ pii yi too mframa a ɛrebɔ brɛoo, adansie mfutuma, wura a wɔhyew, nkanka a wɔtotow a efi mu ba, ne nkekaho nneɛma a efi mmeae a ɛbɛn ho no so.
Kurow no mframa mu tebea atu mpɔn nnansa yi mu - na ɛkyerɛw AQI a ɛyɛ 89, a wɔde ahyɛ "nea ɛboro so" mu, wɔ Wukuada. Navi Mumbai a ɛbɛn no kyerɛwee AQI a ɛyɛ "mfinimfini" a ɛyɛ 118.
Nkɔso yi ba bɛyɛ dapɛn mmienu a wisie atɛm no akyi, na nnipa a wɔte hɔ no de wisie no mfoni ne vidio ahorow too soshaltea so.
Di BBC News India akyi wɔ Instagram , external , YouTube , external Twitter , external ne Facebook , external so.

Comments · 0