Ɔdwuma yɛfo a wɔwɔ Australia hwɛ kwan sɛ aban no bɛyɛ biribi de abɔ wɔn ho ban afi AI haw ho. Nsakrae ano aduru pefee bi wɔ nsa so.
Nya yɛn amanyɔsɛm email foforɔ, app a wontua hwee anaa daa amanneɛbɔ podcast
Australia aban akuw akɛse no rebɛn konsensus a ɛyɛ na no ho. Labor ne Coalition no pɛ sɛ wɔde wɔn ani to artificial intelligence so kɛse. Nanso, bere a akuw no reka abom no, Australia mpɔtam hɔ foforo no retu mmirika akɔ baabi foforo.
Afe a etwaa mu no, Australiafoɔ 30% pɛ na wɔgye dii sɛ AI mfasoɔ no boro asiane a ɛwɔ mu no so. Wɔ afe 2026 mu no, ɛte sɛ nea ɔmanfoɔ ahotoso wɔ AI mu no retew so koraa.
Ɛyɛ anammɔn a ɛyɛ soronko maa yɛn mmarahyɛbagua sɛ wɔbɛhyehyɛ boaboamu kuw a wɔayi wɔn a wɔbɛhwɛ AI ho asɛm. Ɛkyerɛɛ sɛ gyinaesi ahorow a wɔreyɛ seesei wɔ datacentres ne sɛnea yɛbɛfa AI adi dwuma no betumi akyerɛkyerɛ yɛn sikasɛm, yɛn abɔde a atwa yɛn ho ahyia ne ɔmanfo ho asɛm ama awo ntoatoaso pii.
Bere a tie foforo foforo refi ase saa dapɛn yi no, komitimufo no sɛ wɔkɔ ntam kwan a ɛda AI amammui ne asɛm a aba fam no ntam no. Adwuma fekuw no fã bi retu yɛn fo sɛ yɛmfa nnoɔma foforo a yɛbɛyɛ ne AI a yɛde bedi dwuma di kan, nea mpɛn pii yɛ ɔkwan foforo a wɔfa so ka no sɛ: "Yɛ adwuma pa wɔ AE mfaso no tɔn mu."
Sɛ́ woyɛ obi a wowɔ anidaso wɔ AI ho anaa obi a wonnye nni a, eyi yɛ adwene bɔne paa. Sam Altman, Dario Amodei ne Silicon Valley atitiriw a aka no wɔ sika kɔkɔɔ megaphone a wɔde bɔ wɔn teknɔlɔgyi mfaso ho dawuru. Australiafo mpɛ sɛ yɛn ananmusifo a yɛapaw wɔn no bɛyɛ ade koro no ara – titiriw bere a teknɔlɔgyi no reba akwannya ne ɔhaw abien nyinaa dedaw yi.
Eyi nkyerɛ sɛ yɛmfa yɛn ani nsie AI mfaso no ho. Mmom nso, Australia ka wɔn a wɔde Anthropic Claude ne generative AI nnwuma afoforo di dwuma pii wɔ nnipa biara mu no ho. Nanso ɛsɛ sɛ yehu asiane a ebetumi aba no mu yiye nso. Na nea ɛho hia paa ne sɛ, yenhu mmuae a ɛfa yɛn haw ho a ɛyɛ den fi aban anaa AI nkɔmpanii no ankasa hɔ.
Fa AI nkɛntɛnso a ɛwɔ adwuma so no. Yɛn mpɔtam no rebisa nsɛm a ɛfa dwumadie ho. Ɛbɛyɛ dɛn na AI benya nkɛntɛnso wɔ yɛn nnwuma ne yɛn mma nnwuma so? Ɛdeɛn na aban no reyɛ de hwɛ sɛ AI nhyehyɛe a wɔde di dwuma wɔ Australia adwumayɛbea ahorow no yɛ dwuma?
Yɛn amanneɛbɔ foforɔ, Drawing the Line, kyerɛ sɛdeɛ AI rema mfiridwuma a wɔde hwɛ adwumayɛfoɔ so a ɛha wɔn rekɔ soro. Mpɛn pii no, adwumayɛfoɔ nnim sɛdeɛ wɔrehwɛ wɔn so no kɛseyɛ – a ɛka ho ne wɔn adwuma mfiridwuma ne wɔn mfonoa mu, ne software te sɛ Microsoft Teams so.
Ɛnte sɛ nea ɛyɛ nsɛm a wɔde bɛyɛ adwuma (na ampa ara ɛyɛ hu) a kuw a wɔayi wɔn a wɔde bɔ mu akɔ AI ho no adi dedaw, te sɛ akode a wɔde AI yɛ nkwa mu ade (biological weapons) ne ɔyaredɔm a wɔayɛ (engineered pandemics), eyi deɛ ɛresi nnɛ.
Australia sotɔɔ adwumayɛfoɔ no ara deɛ wɔrehyɛ wɔn sɛ wɔnyɛ adwuma ma AI a ɛyɛ productivity metrics a ɛhyɛ wɔn ma wɔyɛ adwuma denneennen na ntɛmntɛm wɔ asotwe a ebetumi aba ho hunahuna ase – a ɛde wɔn to pira ne adwumayɛbea mu asiane mu.
Adwumayɛfoɔ a wɔyɛ adwuma wɔ akyirikyiri no, wɔde surveillance software a ɛwemfo wɔn bere biara to wɔn so dedaw – nea ɛtumi hwɛ biribiara a wɔyɛ wɔ wɔn screen so – a nkɔmmɔ a wɔne wɔn abusuafo bɔ nso ka ho a wɔgye no audio recording.
Rideshare drivers no retwe wɔn aso dedaw wɔ akwan tebea ne customer anwiinwii a ɛmfa wɔn adwuma yɛ ho ho, a ebetumi ama wɔadum wɔn account na wɔahwere nnawɔtwe adwuma.
Adwumayɛfoɔ no dinn na AI-tumi nitankua a ayɛ sɛ nea ɛdefrɛ wɔn adwumayɛbea ne fie adwumayɛbea no rebubu wɔn. Na nkɛntɛnso a ɛbɛba no yɛ nokware. Susu, sɛ nhwɛso, ɔbaa ketewa a ɔkaa sɛ ne panin bi a ɔhwehwɛ sɛ ɔbɛkɔ so wɔ vidio so bere nyinaa no de amammaɛ guu no so wɔ nna mu. Anaasɛ warehouse adwumayɛfoɔ a mfiri a ɛyɛ nketenkete ahwɛ wɔn so denneennen no ama wɔadwene sɛ wɔbɛkum wɔn ho.
Yɛn adwumayɛbea mmara no mmɔ adwumayɛfoɔ ho ban mfiri nhwehwɛmu a ɛnni ntease ho. Saa ara nso na ɛmma adwumawuranom nte deɛ nhwehwɛmu ahorow bɛn na mmara ma ho kwan no ase pefee.
Ɛnte sɛ asiane a efi AI mu a ebetumi asɛe nnipa, a ɛnhyɛ Australia aban nsa ase tẽẽ no, saa ɔhaw yi de, wobetumi adi ho dwuma denam mmara a wɔbɛsakra no a ɛnyɛ den no so.
Yɛhyɛ aban no nkuran sɛ wɔnsiesie Fair Work Act no na ama adwumayɛfoɔ ho hwɛ biara bɛyɛ "nokware na ɛfata." Yei gyina aban no bɔhyɛ a ɛne sɛ wɔbɛma ankorankoro ho nsɛm nyinaa a Privacy Act no kata so no wɔ kwan a ɛyɛ nokware na ɛfata so.
Australia adwumayɛfoɔ hwɛ kwan sɛ aban no bɛyɛ biribi de abɔ wɔn ho ban afi AI haw ho. Nsakrae ano aduru pefee bi wɔ hɔ. Eyi nyɛ daakye ho asiane a yɛsusu ho kɛkɛ – momma yɛnni ho dwuma seesei.
Prof Edward Santow yɛ UTS Human Technology Institute no so-director, na ɔyɛɛ adwuma sɛ human rights commissioner firi afe 2016-2021. Sarah Sacher yɛ HTI responsible technology policy specialist panin.

Comments · 0